Jan leest een boek en schrijft een brief.
- Taal
- Nederlands
- Niveau
- B2
- Eenheid
- Overige constructies en zinsdelen
- Oefentypen
- 0
Wat dit grammaticapunt behandelt
In het Nederlands betekent 'samentrekkingen in zinnen' dat je dezelfde woorden of zinsdelen, die in beide delen van een samengestelde zin voorkomen, weglaat. Hierdoor wordt de zin korter en natuurlijker.
Wanneer je het gebruikt
Gebruik samentrekkingen als twee zinsdelen hetzelfde onderwerp, werkwoord of lijdend voorwerp hebben. Dit voorkomt herhaling en maakt de zin vloeiender.
Belangrijke vormen
- Samentrekking van het onderwerp: Jan leest een boek en (Jan) schrijft een brief.
- Samentrekking van het werkwoord: Zij wil zwemmen en (wil) fietsen.
- Samentrekking van het lijdend voorwerp: Ik koop brood en (koop) kaas.
Voorbeelden
Zij wil zwemmen en fietsen.
Ik koop brood en kaas.
We hebben koffie gedronken en taart gegeten.
Tips
- Laat alleen woorden weg die exact hetzelfde zijn in beide zinsdelen.
- Gebruik geen samentrekking als het onderwerp verandert.
- Let op de volgorde van de werkwoorden; deze kan veranderen bij samentrekkingen.
Uitzonderingen en randgevallen
- Als het weglaten van een woord voor verwarring zorgt of de betekenis verandert, gebruik dan geen samentrekking.
- Bij modale werkwoorden en wederkerende voornaamwoorden is samentrekking niet altijd mogelijk als de vorm verandert.
Woord van de dag
De gekozen woordenschat-, grammatica- en uitspraakpagina van vandaag voor Nederlands. Bewaar deze sectie — hij wordt elke dag bijgewerkt.
Ontvang elke ochtend een nieuw woord
Abonneer je op dagelijkse SmartWords-keuzes. Kies de onderwerpen die je wilt — we sturen één kort e-mailtje per dag.
Verder verkennen
Speel SmartWords-spellen
Zes woordspellen gebouwd op onze echte woordenschat — gratis in de browser, geen installatie nodig.
Open de spelhub →-
Word Sling
Match het middelste woord onder tijdsdruk en houd je combo vast.
Speel nu → -
Word Gate
Vlieg door de juiste poort voordat de snelheid opvoert.
Speel nu → -
Word Ninja
Snijd de woorden in de doeltaal, ontwijk de afleider in de hoofdtaal en ga voor het aangekondigde bonusdoel.
Speel nu → -
Word Zip
Volg één pad over het bord, raak elk letterankerpunt op volgorde en vul elk open vakje.
Speel nu → -
Word Oddity
Kies het woord dat niet past uit een thematische set — elke tik toont meteen alle vier betekenissen en afbeeldingen, zodat de ronde ook een flashcard wordt.
Speel nu → -
Word Memory
Draai kaarten om en koppel woorden in de doeltaal aan hun betekenis in de hoofdtaal voordat je levens op zijn.
Speel nu →